Lista lektur obowiązujących do matury 2027 z języka polskiego – poziom podstawowy i rozszerzony

Planowanie powtórek do matury z języka polskiego warto zacząć od uporządkowania listy lektur obowiązkowych. Znajomość treści oraz problematyki wskazanych przez CKE pozycji jest niezbędna do prawidłowego rozwiązania zadań w arkuszu testowym oraz do napisania wypracowania.

Poniżej znajduje się kompletne i aktualne zestawienie lektur na maturę, podzielone na poziom podstawowy oraz rozszerzony, z uwzględnieniem podziału na utwory czytane w całości, we fragmentach oraz poezję.

Poziom podstawowy

Utwory literackie (epickie i dramatyczne)

Na egzaminie maturalnym obowiązuje znajomość całego utworu:

  • Jan ParandowskiMitologia (część I: Grecja)
  • SofoklesAntygona
  • William SzekspirMakbet
  • MolierSkąpiec
  • Adam MickiewiczDziady cz. III
  • Bolesław PrusLalka
  • Fiodor DostojewskiZbrodnia i kara
  • Stanisław WyspiańskiWesele
  • Stefan ŻeromskiPrzedwiośnie
  • Tadeusz BorowskiProszę państwa do gazu
  • Hanna KrallZdążyć przed Panem Bogiem
  • Albert CamusDżuma
  • George OrwellRok 1984
  • Sławomir MrożekTango
  • Marek NowakowskiGórą „Edek” (z tomu Prawo prerii)
  • Andrzej StasiukMiejsce (z tomu Opowieści galicyjskie)
  • Olga TokarczukProfesor Andrews w Warszawie (z tomu Gra na wielu bębenkach)

Utwory literackie (epickie i dramatyczne)

Na egzaminie maturalnym nie obowiązuje znajomość całego utworu:

  • Biblia (fragmenty Księgi Rodzaju, Księgi Hioba, Księgi Koheleta, Księgi Psalmów, Apokalipsy św. Jana)
  • HomerIliada (fragmenty)
  • Lament świętokrzyski (fragmenty)
  • Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią (fragmenty)
  • Pieśń o Rolandzie (fragmenty)
  • Henryk SienkiewiczPotop (fragmenty)
  • Władysław Stanisław ReymontChłopi (fragmenty)
  • Witold GombrowiczFerdydurke (fragmenty)
  • Gustaw Herling-GrudzińskiInny świat (fragmenty)
  • Ryszard KapuścińskiPodróże z Herodotem (fragmenty)

Żelazna klasyka ze szkoły podstawowej

Nie zapominaj, że arkusz maturalny może weryfikować również znajomość kluczowych pozycji omówionych na wcześniejszych etapach edukacji:

  • Ignacy Krasicki – wybrane bajki
  • Adam MickiewiczDziady część II oraz wybrane fragmenty Pana Tadeusza
  • Juliusz SłowackiBalladyna
  • Aleksander FredroZemsta

Utwory poetyckie

Na egzaminie nie jest sprawdzana szczegółowa znajomość treści wierszy, lecz znajomość ich koncepcji i kontekstów na teście historyczno-literackim oraz egzaminie ustnym:

  • Horacy – wybrane utwory (m.in. Zbudowałem pomnik, Do Deliusza, Do Leukonoe)
  • Bogurodzica
  • Jan Kochanowski – wybrane pieśni (w tym: Pieśń IX ks. I, Pieśń V ks. II), Tren IX, Tren X, Tren XI, Tren XIX
  • Poeci barokowi – wybrane wiersze (m.in. Daniel Naborowski, Jan Andrzej Morsztyn, Mikołaj Sęp-Szarzyński)
  • Ignacy KrasickiHymn do miłości ojczyzny, wybrana satyra
  • Adam MickiewiczOda do młodości, wybrane ballady (w tym Romantyczność), wybrane Sonety krymskie oraz inne wiersze
  • Juliusz Słowacki – wybrane wiersze (w tym Testament mój)
  • Wybrane wiersze poetów: Cyprian Kamil Norwid, Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Leopold Staff, Bolesław Leśmian, Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Józef Czechowicz, Krzysztof Kamil Baczyński, Czesław Miłosz, Tadeusz Różewicz, Miron Białoszewski, Halina Poświatowska, Wisława Szymborska, Zbigniew Herbert.

Poziom rozszerzony

Zdający poziom rozszerzony zobowiązani są do znajomości całego materiału z poziomu podstawowego oraz poniższych dzieł:

Utwory literackie poznawane w całości

  • William SzekspirHamlet
  • Juliusz SłowackiKordian
  • Realistyczna lub naturalistyczna powieść europejska (do wyboru: Honoré de Balzac – Ojciec Goriot, Charles Dickens – Klub Pickwicka, Mikołaj Gogol – Martwe dusze lub Gustave Flaubert – Pani Bovary)
  • Michaił BułhakowMistrz i Małgorzata
  • Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy)Szewcy
  • Bruno Schulz – wybrane opowiadania z tomu Sklepy cynamonowe
  • Tadeusz KonwickiMała Apokalipsa
  • Janusz GłowackiAntygona w Nowym Jorku
  • Sławomir Mrożek – wybrane opowiadanie
  • Wybrane eseje: Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, Zbigniewa Herberta

Utwory literackie poznawane we fragmentach

  • HomerOdyseja (fragmenty)
  • ArystotelesPoetyka, Retoryka (fragmenty)
  • Dante AlighieriBoska Komedia (fragmenty)
  • Franz KafkaProces (fragmenty)

Utwory poetyckie

  • Jan KochanowskiTreny (jako cykl poetycki)
  • Cyprian Kamil NorwidFortepian Szopena
  • Wybrane wiersze: Stanisława Barańczaka, Czesława Miłosza (w tym fragmenty Traktatu moralnego), Juliana Przybosia.

Artykuł napisany przez:
Karolina Nowak
Archeion